Godsdienstwetenschappers die de vraag onder ogen zien hoe de beoefening van een godsdienst in de moderne, pluralistische samenleving moet worden gedefinieerd, hebben de essentiële karakteristieken van alle godsdiensten bestudeerd en de wijze waarop deze gestalte krijgen in Scientology.

elen denken het antwoord te hebben op de vraag ’Wat is een godsdienst?’ Meestal is hun definitie gebaseerd op de eigen godsdienstige achtergrond en ervaring, maar de geschiedenis heeft ons geleerd dat dit een hachelijk uitgangspunt is. Benaderingen als deze brachten ons de kruistochten, de Spaanse inquisitie, honderden jaren bloedvergieten in Nederland en elders in Europa en de niet aflatende problemen in Noord-Ierland.

Nog vaker leiden beperkte definities van het begrip godsdienst tot weliswaar minder gewelddadige, maar desondanks niet minder afbrekende vormen van discriminatie en andere aantastingen van de mensenrechten - vooral gericht tegen aanhangers van nieuwe of onbekende geloofsrichtingen.

Eeuwenlang hebben westerse filosofen dit onderwerp uitsluitend benaderd vanuit de joods-christelijke traditie. Deze benadering stoelt op twee fundamentele, met elkaar verband houdende beginselen - het geloof dat er een persoonlijke schepper God bestaat, die volkomen los staat van de mens en zich daar duidelijk van onderscheidt en dat het hoogste goed van de mens daarin bestaat deze god te eren, te aanbidden en er onderdanig aan te zijn. Een geloof dat niet was gebaseerd op deze leerstellingen werd niet als een godsdienst beschouwd.